Artykuł

29 czerwiec 2017

„Zapisy Terroru. Warszawa” - ukazała się pierwsza publikacja w ramach nowej serii wydawniczej Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego

Kategoria: Nowości wydawnicze, XXw, Informacja wydawnicza, Aktualności, Historia społeczna, Historia polityczna, Historia i pamięć

Z okazji 41. sesji Komitetu Światowego Dziedzictwa UNESCO (Kraków, 2-12 lipca 2017 r.) Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego wydał pierwszą książkę – „Zapisy Terroru. Warszawa” – w polskiej i angielskiej wersji językowej.

 

Jest to premierowy tom serii wydawniczej, zawierającej relacje obywateli polskich, którzy doświadczyli cierpienia ze strony dwóch totalitaryzmów: niemieckiego i sowieckiego. Będą w niej publikowane osobiste przeżycia tysięcy Polaków, ich rodzin i bliskich. W zdecydowanej większości są to zeznania składane przed powołaną w 1945 r. Główną Komisją Badania Zbrodni Niemieckich w Polsce (od 1949 r. Główną Komisją Badania Zbrodni Hitlerowskich).

 

„Zapisy Terroru” to główny projekt Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego. W internetowej bazie gromadzone są relacje świadków i ofiar totalitaryzmów: zapisy w języku polskim, angielskim oraz skany oryginalnych dokumentów. Pierwszy tom serii wydawniczej „Zapisy Terroru” zawiera świadectwa mieszkańców Warszawy i jej najbliższych okolic.

 

Książkę rozpoczynają zeznania profesorów Jana Zachwatowicza i Stanisława Lorentza. Dokumentowali oni podczas wojny zniszczenia wyrządzone przez okupanta, a po jej zakończeniu byli zaangażowani w dzieło odbudowy Warszawy, której 85% lewobrzeżnej części było w ruinie. Prof. Jan Zachwatowicz jako pracownik Biura Odbudowy Stolicy przeforsował projekt dokładnej rekonstrukcji Starego Miasta.

W dalszej części publikacji można przeczytać wybrane zeznania, dotyczące poszczególnych elementów niemieckiego terroru. Bezpośredni świadkowie opowiadają w nich jak wyglądała polityka rasowa czy też w jaki sposób Niemcy eksterminowali Polaków w więzieniach na Pawiaku, przy Al. Szucha i na Gęsiówce. W książce „Zapisy Terroru. Warszawa” znajdują się przejmujące relacje osób, których najbliżsi ginęli w masowych egzekucjach, a także relacje z zagłady Żydów, między innymi niesamowitą opowieść Łazarza Menesa, cudem ocalałego powstańca z getta warszawskiego.

Publikację kończą świadectwa dotyczące Powstania Warszawskiego. Rzeczowe i sprawiające wrażenie pozbawionych emocji zeznania cywilów pokazują dobitnie los miasta skazanego przez Niemców zagładę. W ostatnim rozdziale znajdują się wstrząsające relacje z ludobójstwa na Woli.

 

Do „Zapisów Terroru. Warszawa” wstęp napisała wiceminister kultury i dziedzictwa narodowego prof. Magdalena Gawin. Unikalny przypadek Warszawy jako miasta, które przeżyło własną śmierć, opisali dr Wojciech Kozłowski (Zastępca Dyrektora ds. Programowych) oraz Tomasz Stefanek (Kierownik Działu Programowego) z Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego. Rys historyczny działalności Głównej Komisji Badania Zbrodni Niemieckich/Hitlerowskich w Polsce przedstawił prof. Piotr Madajczyk. Każdy zbiór zeznań, dotyczący konkretnego wymiaru niemieckiej okupacji, został poprzedzony krótkim wprowadzeniem historycznym.

 

 

 

Źródło: Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego

 

Nowości wydawnicze

Tomasz Krzemiński, Codzienność mniejszych miast Pomorza Nadwiślańskiego końca XIX i pierwszych dziesięcioleci XX wieku. Zmiany warunków materialnych, przeobrażenia obyczajowości (informacja wydawnicza),

Filmy historyczne

"Jak Pan Bóg pozwoli zmartwychwstać" - przedpremierowy pokaz filmu, 2 listopada 2016